{"id":239,"date":"2016-05-25T10:14:17","date_gmt":"2016-05-25T10:14:17","guid":{"rendered":"http:\/\/www.fizyka.umk.pl\/~erihs\/?page_id=239"},"modified":"2026-02-21T12:54:25","modified_gmt":"2026-02-21T12:54:25","slug":"badanie-skladu-chemicznego-spektroskopia-w-zakresie-podczerwieni-ftir","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/badanie-skladu-chemicznego-spektroskopia-w-zakresie-podczerwieni-ftir\/","title":{"rendered":"Badanie sk\u0142adu chemicznego &#8211; spektroskopia w zakresie podczerwieni FTIR"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Dysponent<\/strong>: Muzeum Narodowe w Krakowie \u2013 LANBOZ; Uniwersytet Wroc\u0142awski; ASP w Krakowie (opis <a href=\"http:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/spectroskopia-refleksyjna-w-podczerwieni-ftir\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">tutaj<\/a>)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Kontakt:<\/strong>\u00a0<a href=\"mailto:jdelhoyo@mnk.pl\">dr Julio del Hoyo Mel\u00e9ndez\u00a0<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fizyka.umk.pl\/~erihs\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/koperta.gif\" alt=\"koperta\" width=\"14\" height=\"16\" \/><\/a>\u00a0(LANBOZ);\u00a0<a href=\"mailto:barbara.lydzba@chem.uni.wroc.pl\">dr Barbara \u0141yd\u017cba-Kopczy\u0144ska, prof. UWr <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fizyka.umk.pl\/~erihs\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/koperta.gif\" alt=\"koperta\" width=\"14\" height=\"16\" \/><\/a>\u00a0(UWr); \u00a0<a href=\"mailto:mgoryl@asp.krakow.pl\">dr Maria Goryl <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fizyka.umk.pl\/~erihs\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/koperta.gif\" alt=\"koperta\" width=\"14\" height=\"16\" \/><\/a>(ASP)<\/p>\n<h2 style=\"text-align: justify;\">Opis metody<\/h2>\n<p style=\"text-align: justify;\">Spektroskopia w podczerwieni bada absorpcj\u0119 promieniowania podczerwonego przez cz\u0105steczki zwi\u0105zk\u00f3w chemicznych i dostarcza informacji o badanym materiale w postaci widma, czyli wykresu zale\u017cno\u015bci wielko\u015bci absorpcji od energii promieniowania wyra\u017conej liczb\u0105 falow\u0105 ([cm<sup>-1<\/sup>]). Absorpcja promieniowania podczerwonego dla wi\u0119kszo\u015bci znanych cz\u0105steczek powoduje ich wzbudzenia (przej\u015bcia) na wy\u017csze poziomy oscylacyjne. Ka\u017cda z cz\u0105steczek posiada sw\u00f3j unikalny zestaw poziom\u00f3w energetycznych, a por\u00f3wnywanie widma badanej substancji z bibliotek\u0105 widm pozwala na jej identyfikacj\u0119.<\/p>\n<h2 style=\"text-align: justify;\">Zastosowanie<\/h2>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pomiar wykonuje si\u0119 dla pr\u00f3bek sta\u0142ych:<\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>proszk\u00f3w: okre\u015blenie sk\u0142adu pigmentu, zaprawy malarskiej,\u00a0okre\u015blenie typu spoiwa<\/li>\n<li>tkanin: okre\u015blenie rodzaju w\u0142\u00f3kien<\/li>\n<li>papier\u00f3w, np. banknot\u00f3w<\/li>\n<li>polimer\u00f3w<\/li>\n<\/ul>\n<h2 style=\"text-align: justify;\">Instrument<\/h2>\n<p style=\"text-align: justify;\">W badaniach (LANBOZ) wykorzystywany jest Fourierowski spektrometr dzia\u0142aj\u0105cy w zakresie podczerwieni IR Affinity 1 firmy Shimadzu z \u00a0oprogramowaniem fabrycznym IRSolution o nast\u0119puj\u0105cych podstawowych danych technicznych:<\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Zakres 4000 \u2013 400 cm<sup>-1<\/sup><\/li>\n<li>Rozdzielczo\u015b\u0107: 0,5, 1, 2, 4, 8, 16 cm<sup>-1<\/sup><\/li>\n<li>Stosunek sygna\u0142u do szumu S\/N = 30000:1 dla 1 minuty nabierania widma dla obliczenia metod\u0105 pik do pik przy rozdzielczo\u015bci 4 cm<sup>-1<\/sup>.<\/li>\n<li>Czterostopniowa zmiana szybko\u015bci przesuni\u0119cia zwierciad\u0142a: 0, 2.8, 5.0, albo 9.0 mm\/sec<\/li>\n<li>Laser He-Ne<\/li>\n<li>Detektor DLATGS z kontrol\u0105 temperatury<\/li>\n<li>Optyka uszczelniona i zabezpieczona przed wilgoci\u0105 z wewn\u0119trznym membranowym systemem automatycznie dosuszaj\u0105cym umieszczonym w interferometrze<\/li>\n<li>Dynamiczny interferometr Michelsona ze zwierciad\u0142em poruszanym elastycznym z\u0142\u0105czem mechanicznym i automatycznie ustawianym<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align: justify;\">Spektrometr wyposa\u017cony jest w przystawk\u0119 Gladi ATR Vision Base Optics firmy Pike Technologies pozwalaj\u0105c\u0105 na pomiar w trybie os\u0142abionego ca\u0142kowitego odbicia w podczerwieni. Przystawka ta jest wyposa\u017cona w kryszta\u0142 diamentowy 2,2 \u00d7\u00a03 mm oraz kamer\u0119 powi\u0119kszaj\u0105c\u0105 badany obszar 110 x i umo\u017cliwiaj\u0105c\u0105 precyzyjne wybranie miejsca pomiarowego. Spektrometr wraz z przystawk\u0105 Gladi ATR pokazano na fot. 1.<\/p>\n<div id=\"attachment_242\" style=\"width: 388px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-242\" class=\"wp-image-242 size-full\" src=\"https:\/\/fizyka.umk.pl\/~erihs\/nowaStrona\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir1.png\" alt=\"ftir1\" width=\"378\" height=\"283\" srcset=\"https:\/\/www.e-rihs.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir1.png 378w, https:\/\/www.e-rihs.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir1-300x225.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 378px) 100vw, 378px\" \/><p id=\"caption-attachment-242\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 1. Spektrometr FTIR z przystawk\u0105 ATR wyposa\u017con\u0105 w kamer\u0119 umo\u017cliwiaj\u0105c\u0105 precyzyjny pomiar pojedynczej nitki w badanej tkaninie<\/p><\/div>\n<h2 style=\"text-align: justify;\">Warunki badania<\/h2>\n<p style=\"text-align: justify;\">Wymiary pr\u00f3bki nie powinny przekracza\u0107 8 x 8 cm. Podczas pomiaru pr\u00f3bka jest dociskana do kryszta\u0142u diamentowego jak pokazano na fot. 2. Sporadycznie, w przypadku pr\u00f3bek proszkowych pr\u00f3bka mo\u017ce ulec zniszczeniu (nie mo\u017cna jej zebra\u0107 z okienka pomiarowego).<\/p>\n<div id=\"attachment_241\" style=\"width: 388px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-241\" class=\"wp-image-241 size-full\" src=\"https:\/\/fizyka.umk.pl\/~erihs\/nowaStrona\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir2.png\" alt=\"ftir2\" width=\"378\" height=\"282\" srcset=\"https:\/\/www.e-rihs.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir2.png 378w, https:\/\/www.e-rihs.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir2-300x224.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 378px) 100vw, 378px\" \/><p id=\"caption-attachment-241\" class=\"wp-caption-text\">Fot. 2. Pomiar za pomoc\u0105 przystawki ATR. Pr\u00f3bka jest doci\u015bni\u0119ta do okienka pomiarowego<\/p><\/div>\n<h2 style=\"text-align: justify;\">Format wynik\u00f3w<\/h2>\n<p style=\"text-align: justify;\">Posiadane oprogramowanie pozwala na zbieranie i opracowywanie danych: dzia\u0142ania arytmetyczne, wykrywanie pik\u00f3w i minim\u00f3w, korekcje linii bazowej, sprawdzanie czysto\u015bci piku, procedury Kubelka-Munk, Kramers-Kronig, r\u00f3\u017cniczkowanie, ca\u0142kowanie, zmiana absorbancji na transmitancj\u0119 i odwrotnie. Program pozwala na graficzn\u0105 reprezentacj\u0119 uzyskanych danych oraz eksport krzywych do pliku tekstowego\u00a0 .txt. Przyk\u0142adowy wynik pokazano na rys. 1.<\/p>\n<div id=\"attachment_240\" style=\"width: 571px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-240\" class=\"wp-image-240 size-full\" src=\"https:\/\/fizyka.umk.pl\/~erihs\/nowaStrona\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir3.png\" alt=\"ftir3\" width=\"561\" height=\"421\" srcset=\"https:\/\/www.e-rihs.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir3.png 561w, https:\/\/www.e-rihs.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/05\/ftir3-300x225.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 561px) 100vw, 561px\" \/><p id=\"caption-attachment-240\" class=\"wp-caption-text\">Rys. 1. Przyk\u0142adowy wynik pomiaru<\/p><\/div>\n<h2 style=\"text-align: justify;\">Przyk\u0142adowe wyniki (bibliografia)<\/h2>\n<ol>\n<li style=\"text-align: justify;\">Sarkowicz, A. Klisi\u0144ska-Kopacz, <em>Tajemnice &#8222;Autoportretu&#8221; Henryka Siemiradzkiego &#8211; przyczynek do bada\u0144 nad warsztatem artysty<\/em>, Wiadomo\u015bci Konserwatorskie 32 (2012) 39-49.<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dysponent: Muzeum Narodowe w Krakowie \u2013 LANBOZ; Uniwersytet Wroc\u0142awski; ASP w Krakowie (opis tutaj) Kontakt:\u00a0dr Julio del Hoyo Mel\u00e9ndez\u00a0\u00a0(LANBOZ);\u00a0dr Barbara \u0141yd\u017cba-Kopczy\u0144ska, prof. UWr \u00a0(UWr); \u00a0dr Maria Goryl (ASP) Opis metody Spektroskopia w podczerwieni bada absorpcj\u0119 promieniowania podczerwonego przez cz\u0105steczki zwi\u0105zk\u00f3w &hellip; <a href=\"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/badanie-skladu-chemicznego-spektroskopia-w-zakresie-podczerwieni-ftir\/\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-239","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/239","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=239"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/239\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3394,"href":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/239\/revisions\/3394"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.e-rihs.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=239"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}